Хичээл 03 “хаашаа” гэдгийг хэллээ. Одоо “хаанаас” гэдэг асуулт. Үнэ буцаж ирэхэд замд нь зургаа, долоон зурвас зэрэг хэвтэж байдаг — Old High, rejection, OB, FVG, void, breaker, EQ. Энэ хичээл нь тэднийг зэрэглэлээр биш, төрлийн эрэмбээр байрлуулж, зэрэг байвал алийг авахыг 12 диаграммаар тайлбарлана.
PD нь Premium / Discount. Аливаа хэлцлийн зурвас (dealing range) нь хоёр цэгээр тодорхойлогддог — swing low ба swing high. Тэр хоёрын дундаж нь equilibrium (EQ, 50%). EQ-ээс дээших бүх үнэ бол premium — “хэт үнэтэй”; доохи нь discount — “хямд”.
Энгийн логик: худалдаж авахыг хямд талд, худалдахыг үнэтэй талд хайна. Гэхдээ “хямд тал” нь 5 юанийн өргөн зай — тэр зайд нэг цэг байхгүй, хэд хэдэн төрлийн зурвас байна. Тэр зурвасуудыг төрлөөрөө нь эрэмбэлж, хоёр талд толин тусгал болгож тавьсныг PD array matrix гэнэ. “Matrix” гэдэг нь ярвигтай математик биш — эрэмбэлэгдсэн хоёр багана (premium тал, discount тал) гэсэн үг.
PriceAction курс 6.1–6.3 нь premium/discount-ыг аль хэдийн заасан, 5.2 нь “бүх зурвас тэнцүү биш” гэдгийг. Энэ хичээл нь тэр хоёрыг нэгтгэж эрэмбэ болгоно: аль зурвас хаана байрлах, зэрэг байвал алийг авах.
Тодорхойлолтыг эндээс нэг мөрөөр авч, дараа нь тус бүрийг диаграмтай үзнэ. Гурав нь биет (body) дээр, хоёр нь сүүл (wick) дээр, нэг нь хоосон зай дээр, нэг нь тооцоо дээр тулгуурладаг — энэ ялгаа нь дараа эрэмбийг тайлбарлана.
| Зурвас | Юун дээр тулгуурладаг | Нэг мөрөөр |
|---|---|---|
| Old High / Old Low | Цэг (үнийн шугам) | Өмнөх swing оргил/底. Түүний цаана stop хуримтлагдсан — зурвас биш, магнит. |
| Rejection block | Сүүл (wick) | Урт сүүлээр түвшнийг эрс татгалзсан хэсэг. Зон нь сүүлийн хүрээ, биетийн биш. |
| Order Block | Биет (body) | Импульсийн өмнөх сүүлчийн эсрэг лаа. Хичээл 01-д бүтнээр. |
| FVG | Хоосон зай | Гурван барын тэнцвэргүй байдал — 1-ийн high ба 3-ийн low хооронд үлдсэн зай. |
| Liquidity Void | Хоосон зай (өргөн) | Эсрэг талын хэлцэл бараг байхгүй, өргөн бөгөөд нимгэн нэг чиглэлт зай. Дотроо FVG агуулж болно. |
| Breaker | Биет (эвдэрсэн) | Бүтэлгүйтсэн OB. Хаалтаар эвдэгдэж, дараа нь үүргээ сольсон — support → resistance. |
| EQ 50% | Тооцоо | Хэлцлийн зурвасын дундаж. Зурвас биш, хил — premium/discount-ыг хуваана. |
Old High ба EQ нь “зурвас” биш. Нэг нь цэг, нөгөө нь тооцоолсон хил. Гэхдээ тэднийг matrix-д тавьдаг шалтгаан бий: үнэ тэдэн дээр хариу үйлдэл гаргадаг. Тиймээс энэ хичээлд “зурвас” гэдэг нь “үнэ хүрэхэд шийдвэр гаргах цэг” гэсэн өргөн утгаар хэрэглэгдэнэ.
Эрэмбийг хараад хамгийн түгээмэл гаргадаг дүгнэлт: “Old High нь OB-ээс хүчтэй”. Энэ буруу. Эрэмбэ нь хүч хэмждэггүй — тэр нь гүн хэмждэг.
Өөрөөр хэлбэл эрэмбэ нь “үнэ хилээс дотогш явахад ямар дарааллаар тааралдах вэ” гэсэн асуултын хариу. Old High нь хилийн яг дээр — тиймээс хамгийн гүехэн. EQ нь дундаж — хамгийн гүн. Бусад нь хооронд.
Тэгэхээр эрэмбэ нь чиглэлээс хамаарна. Үнэ гаднаас дотогш явж байвал Old High → … → EQ гэсэн дарааллаар тааралдана. Дотроос гадагш явж байвал яг эсрэгээр: EQ → breaker → void → FVG → OB → rejection → Old High. Энэ хоёрыг андуурвал “эрэмбэ ажиллахгүй байна” гэсэн дүгнэлтэд хүрнэ — эрэмбэ ажиллаж байгаа, зөвхөн чиглэлээ бичээгүй.
“Үнэ дээрээс доош ирж байна. Хамгийн эхний тааралдах зурвас нь rejection, дараа нь OB. Тэгэхээр эхлээд rejection-ыг ажиглана.”
“Old High нь эрэмбийн 1-т байна, тэгэхээр хамгийн найдвартай — түүн дээр позици авна.” Эрэмбэ найдвартай байдлыг хэлээгүй.
Хэлцлийн зурвасын өөрийн хил. Түүний цаана хоёр зүйл хуримтлагддаг: нэг нь stop-loss (breakout хүлээж байсан хүмүүсийн эсрэг тал), нөгөө нь breakout order. Тиймээс үнэ түүнд хүрэхэд хамгийн эхлээд цоолох хандлагатай — Хичээл 03-ын магнит яг үүнийг хэлдэг.
Эрэмбийн 1-д байгаа шалтгаан нь: хилийн яг дээр. Гүн нь тэг.
Rejection block нь OB-тай ойролцоо боловч сүүл дээр тулгуурладгаараа ялгаатай. Түвшнийг урт сүүлээр эрс татгалзсан үед зон нь биетийн бус, сүүлийн хүрээ болно.
Хэзээ хэрэглэх вэ: биет нь эргэлтийг тайлбарлахгүй байхад. Жишээ нь лаа нь дээшээ урт сүүл гаргаад доогуур хаагдсан — тэр сүүлийн дотор эсрэг талын ордер гүйцэтгэгдсэн, биет нь тэрийг харуулахгүй.
Rejection block-ыг дандаа хайх шаардлагагүй. Тэр нь OB-ийн нөөц хувилбар: биет дээр тулгуурласан зон тодорхой байвал OB-ыг ав. Зөвхөн сүүлээр л эргэлт тайлбарлагдаж байвал rejection руу ор.
Импульсийн өмнөх сүүлчийн эсрэг лаа. Тодорхойлолт, хүчинтэй байдлын 3 нөхцөл, зурах арга, CE 50% — бүгд Хичээл 01-д бүтнээр байгаа тул энд давтахгүй. Matrix-ийн хувьд чухал нь зөвхөн байрлал: OB нь rejection-оос гүн, FVG-ээс гүехэн байдаг.
Яагаад тэгж байрладаг вэ: OB нь импульс эхлэхийн өмнөх лаа. Импульс нь FVG-ыг ард нь үлдээдэг. Тэгэхээр FVG нь дандаа OB-ээс импульсийн дотор, өөрөөр хэлбэл гүн талд байна.
Bullish FVG: 1-р барын high ба 3-р барын low хооронд үлдсэн зай. 2-р бар тэр зайг нэг чиглэлд “давхиж” гарсан тул тэнд хоёр талын хэлцэл болоогүй. Зах зээл тэр зайг дараа нь дүүргэх хандлагатай.
PriceAction курс 4.1–4.6 нь FVG-ыг гурван барын дүрэм, чанарын шалгуур, CE дүрэм, BPR ба inversion хамт бүтнээр заасан. Matrix-д чухал нь: FVG нь OB-ээс гүн, void-ээс гүехэн.
Void нь FVG-ийн “том ах”. Хэд хэдэн бар дараалан нэг чиглэлд, бараг эсрэг сүүлгүйгээр давхисан хэсэг. Дотроо нэг эсвэл хэд хэдэн FVG агуулна. PriceAction курс 3.4-д liquidity void бүтнээр байгаа.
Matrix-д void нь FVG-ээс гүн байрладаг шалтгаан: void нь бүхэл хөдөлгөөн, FVG нь түүний нэг хэсэг. Хөдөлгөөний дундаж нь дандаа түүний эхний цоорхойноос гүн байна.
OB нь хаалтаар эвдэгдвэл тэр зон нас барсангүй — үүргээ солив. Support байсан зон resistance болно. Үүнийг breaker гэнэ. Механикийг Хичээл 01-ийн mitigation хэсэг бүтнээр заасан.
Matrix-д breaker нь EQ-ийн хажууд, өөрөөр хэлбэл хамгийн гүн зурвасуудын нэг байрладаг. Шалтгаан нь логик: breaker үүсэхийн тулд үнэ эхлээд зонг эвдэх ёстой — эвдэх нь зурвасыг гүн тал руу шилжүүлнэ.
EQ нь зурвас биш, тооцоолсон хил: swing low ба swing high-ийн дундаж. Эрэмбийн 7-д байгаа шалтгаан нь тодорхой — тэр нь тодорхойлолтоороо хамгийн гүн цэг. Түүнээс гүнзгий орох нь premium/discount-ын талыг сольсон гэсэн үг.
EQ-ийн практик хэрэглээ хоёр:
Long хайж байгаа бол үнэ EQ-ээс доогуур байх ёстой. Premium-д long авах нь “үнэтэй үед худалдан авах” — PriceAction курс 6.2-ын OTE зурвас яг үүнийг нарийсгадаг.
Discount талд байгаа зурвасууд бүгд бүтэлгүйтэж, үнэ EQ-ийг эсрэг чиглэлд хаалтаар давбал санаа нь унасан. EQ нь зурвасуудын сүүлчийн шат.
Дээрх бүхэн premium талыг (short) тайлбарлав. Discount тал нь шинэ зүйл заадаггүй — яг тэр долоон төрөл, зөвхөн эсрэгээр. Тиймээс тусад нь сурах шаардлагагүй, харин дарааллыг эргүүлэхээ мартаж болохгүй.
| Гүн | Premium тал (short хайна) | Discount тал (long хайна) |
|---|---|---|
| 1 | Old High | Old Low |
| 2 | Rejection block (дээд сүүл) | Rejection block (доод сүүл) |
| 3 | Bearish OB | Bullish OB |
| 4 | Bearish FVG | Bullish FVG |
| 5 | Void (доош давхисан) | Void (дээш давхисан) |
| 6 | Breaker (resistance болсон) | Breaker (support болсон) |
| 7 | EQ 50% — хоёрын хил | |
Discount талд long хайж байхдаа premium талын зурвасыг target болгож хэрэглэх нь зөв. Гэвч entry болгож хэрэглэх нь буруу — тэр нь “хямд авах” логикийг эсрэгээр эргүүлнэ. Entry нь өөрийн талын зурвас дээр, target нь эсрэг талын зурвас дээр.
Энэ бол хичээлийн гол асуулт. Бодит чарт дээр discount талд нэг зурвас байдаггүй — OB, түүний доор FVG, түүний доор void, хамгийн доор breaker бүгд зэрэг байна. Алийг авах вэ?
Хариу нь эрэмбээс шууд гарахгүй — эрэмбэ нь гүнийг л хэлнэ. Гурван асуултыг дарааллаараа тавина:
Чиглэл нь тааралдах дарааллыг тодорхойлно. Дээрээс доош ирж байвал хамгийн гүехэн зурвас хамгийн эхэлж тааралдана. Тэр нь автоматаар “хамгийн сайн” гэсэн үг биш — зөвхөн “хамгийн эхний”.
Гүехэн зурвас = ойрхон entry = өргөн SL (structure-ийн цаана тавих тул). Гүн зурвас = хол entry = нарийн SL ба том RR, гэхдээ хүрэхгүй байх эрсдэлтэй. Энэ бол шууд худалдаа: хүрэх магадлал ↔ RR.
Хоёр төрөл нэг үнэ дээр давхцаж байвал тэр нь бусдаас илүү олон шалтгаанаар зурвас болж байна. Давхцал нь эрэмбийг дийлдэг — дараагийн хэсэг үүнийг тайлбарлана.
Хоёр ба түүнээс дээш төрөл нэг үнэ дээр. Гүн нь ямар ч байсан — эхэлж үүнийг ав.
Давхцалгүй, гэхдээ SL нь structure-ийн цаана багтаж, target хүртэл ≥ 2R.
Хэт ойр (SL хэтэрхий өргөн) эсвэл хэт гүн (хүрэхгүй). Ажиглалт л бич — trade биш.
Хичээл 03-д магнитыг зайгаар шүүх зарчим гарсан. Зурвасын хувьд яг ижил логик, зөвхөн эсрэг талаас: магнит нь target, зурвас нь entry. Хоёулаа хэтэрхий ойр эсвэл хэтэрхий хол байвал хэрэггүй.
| Тохиолдол | Юу болдог | Шийдэл |
|---|---|---|
| Зурвас хэт ойр (үнэ бараг дотор) | SL нь structure-ийн цаана тавихад хэтэрхий өргөн болж RR унана | Алгасаад дараагийн гүн зурвасыг хүлээ |
| Зурвас хэт хол (EQ-ийн цаана) | Үнэ хүрэхгүй байх магадлал өндөр; хүрвэл санаа аль хэдийн эвдэрсэн байж болно | Хүчинтэй эсэхийг EQ-ээр шалга — цаана бол хая |
| Хоёр зурвас хэт нягт (бараг нэг үнэ) | Хоёр биш, нэг зурвас — давхцал гэж тоолж болно | Нэгтгээд давхцал болгож ав |
“Хэт ойр” ба “хэт хол” гэдгийг ATR-ээр хэмжих нь хамгийн зөөлөн: жишээ нь entry-ээс зурвас хүртэл 0.5 ATR-ээс бага бол ойр, 3 ATR-ээс их бол хол. Гэхдээ эдгээр тоог надаас бус, өөрийн инструмент, TF дээр хэмжиж тогтоо — 14-р хэсэг тэр аргачлалыг заана.
Хамгийн хүчтэй зурвас нь эрэмбийн 1-т байгаа нь биш — хоёр төрөл давхцсан нь. Логик нь энгийн: зурвас бүр нь “яагаад тэнд ордер байна” гэсэн нэг шалтгаан. Хоёр шалтгаан нэг үнэ дээр нийлбэл тэр үнэ дээр илүү олон оролцогч хүлээж байна.
| Давхцал | Яагаад хүчтэй | Нэр |
|---|---|---|
| OB ∩ FVG | Биет дээрх зон ба хоосон зай нэг үнэ дээр — хоёр өөр механик, ижил түвшин | Хичээл 05-д Unicorn |
| OB ∩ Old Low | Зон нь liquidity цэг дээр үүссэн — институцийн зорилго ба зон давхцана | — |
| Breaker ∩ FVG | Үүргээ сольсон зон + дүүрээгүй зай | Хичээл 05-д Unicorn-ий хувилбар |
| Зурвас ∩ EQ | Зон нь premium/discount-ын хил дээр — хамгийн гүн боловч хамгийн тодорхой | — |
| Зурвас ∩ OTE | Зон нь 0.62–0.79 retrace зурвас дотор (PriceAction курс 6.2) | — |
Давхцлыг хайх нь зөв, гэхдээ албадах нь буруу. Хоёр зурвасыг зөрүүтэй байхад “бараг давхцаж байна” гэж нэгтгэж эхэлбэл аль ч чарт дээр давхцал “олдоно”. Давхцал нь тоогоор шалгагдах ёстой: зонны хүрээ бодитоор дайрч байна уу, үгүй үү.
Бүх matrix нь нэг л зүйлээс хамаарна: аль хэлцлийн зурвасыг хэмжсэн. Range буруу бол EQ буруу, EQ буруу бол premium/discount буруу, тэгвэл бүх зурвасын “гүн” буруу. Энэ бол хичээлийн хамгийн эмзэг цэг.
PriceAction курс 6.3 нь “аль range-ийг хэмжих вэ” гэдгийг хамгийн нийтлэг алдаа гэж тусад нь заасан. Гурван дүрмийг л сахина:
EQ зурсны дараа өөрөөсөө нэг асуулт: “Үнэ хамгийн сүүлд энэ EQ-г хүндэтгэсэн уу?” Хэрэв үнэ EQ-ийг эргэлзэлгүй хэд хэдэн удаа дайрсан бол тэр range одоо хүчинтэй биш — өөр range хэмжих цаг болсон.
Хичээл 01-д MTF nesting-ийн RR математик гарсан. Matrix-ийн хувьд nesting нь бас нэг зүйл нэмнэ: HTF-ийн зурвас нь LTF-ийн range-ыг тодорхойлно.
Практик дараалал: HTF (жишээ 4H) дээр аль зурвас руу үнэ явж байгааг тогтооно. Дараа нь LTF (15m) дээр тэр зурвасын дотор шинэ, нарийн range хэмжиж, түүний matrix-ыг зурна. Entry нь LTF-ийн зурвас дээр, гэхдээ HTF-ийн зурвасын дотор байх ёстой.
Хоёр давхар л хий — HTF + LTF. Гурав, дөрөв давхарлавал зурвас нь хэтэрхий нарийн болж spread ба шуугиан нь SL-ийг санамсаргүй цохино. Nesting нь SL нарийсгах хэрэгсэл, хязгааргүй нарийсгах уралдаан биш.
Энэ хичээлд ямар ч win-rate тоо байхгүй, зориудаар. Эрэмбэ нь таамаглал — “гүехэн зурвас эхэлж тааралдана, давхцалтай зурвас илүү сайн” гэсэн. Таамаглалыг зөвхөн өөрийн инструмент, TF, цагийн цонх дээр хэмжиж баталгаажуулна.
Trade тутамд дараах зургаан талбарыг л бич. Хоёр минут авна, 100 trade-ийн дараа эрэмбэ таны хувьд ажиллаж байгаа эсэхийг харна.
| Талбар | Утга | Яагаад |
|---|---|---|
| Зурвасын төрөл | OB / FVG / void / breaker / rejection / EQ | Гол хувьсагч |
| Гүн | 1–7 | Эрэмбэ ажиллаж байгаа эсэх |
| Давхцал | Тийм / үгүй, хэрэв тийм бол ямар хоёр | Давхцал эрэмбийг дийлдэг гэсэн таамаг |
| Зай | Entry-ээс зурвас хүртэл ATR-ээр | “Хэт ойр/хол” босгыг өөрөө тогтоох |
| EQ талд | Discount / premium | Контекст зөв байсан эсэх |
| Үр дүн | R-ээр (зардал хассан) | Бүх дүгнэлтийн үндэс |
PriceAction курс 11.3-ын босго энд ч мөн хүчинтэй: cohort тутамд 30-аас доош trade нь өгөгдөл биш. Энэ нь чухал зөрүү — 100 trade нийтдээ байхад 7 гүнээр хуваавал cohort тутам 14 л болно.
| Нийт trade | Юу хэмжиж болох | Юу хэмжиж БОЛОХГҮЙ |
|---|---|---|
| < 30 | Юу ч биш — ажиглалт л бич | Бүх зүйл |
| 30 – 99 | Давхцалтай ↔ давхцалгүй (2 cohort) | 7 гүнийг тусад нь |
| 100 – 209 | Гүехэн (1–3) ↔ гүн (4–7) (2 cohort) | Төрөл тутмыг тусад нь |
| 210+ | Долоон төрлийг тусад нь | Төрөл × цонх × TF (хэт нарийн) |
Cohort-ыг урьдчилж шийд. “Өгөгдлөө хараад аль хуваалт сайхан харагдаж байгааг сонгоно” гэдэг нь өөрийгөө хуурах хамгийн боловсронгуй арга — 7 төрлийг хуваавал нэг нь санамсаргүй сайхан харагдана. Аль хуваалтыг хэмжихээ бичиж авсны дараа л trade бүрт бүртгэл хий.
“Old High нь 1-т байна, тэгэхээр хамгийн найдвартай.” Эрэмбэ нь гүн хэмжинэ, хүч биш. Хичээлийн 3-р хэсэг үүнийг л зассан.
Тааралдах дараалал нь үнэ гаднаас дотогш, эсвэл дотроос гадагш явахаас хамаарч эргэдэг. Чиглэлгүй эрэмбэ нь утгагүй.
Хөгжиж байгаа swing-ээр range хэмжвэл EQ хөдөлсөөр байна — “зурвас ажиллахгүй байна” гэсэн дүгнэлт эндээс л ихэвчлэн гардаг.
Долоон төрлийг хоёр талд, гурван TF дээр зурвал чарт бүхэлдээ зон болно. Тэгвэл үнэ дандаа ямар нэг зон дотор байна — шүүлтүүр устана. Нэг range, хоёр TF, хамгийн ойрын гурван зурвас л хангалттай.
“Бараг давхцаж байна” гэж 20 пипсийн зөрүүтэй хоёр зонг нэгтгэх. Давхцал нь тоогоор шалгагдана: зонны хүрээ бодитоор дайрсан эсэх.
Discount талд long хайж байхдаа premium талын OB дээр long авах. Эсрэг талын зурвас нь target, entry биш.
Void нь хэтэрхий өргөн — түүний хаанаас ч “entry” болно, тэгвэл SL хаана байх нь тодорхойгүй. Void-ийн дотоод FVG эсвэл 50%-ыг хэрэглэ.
Чарт онгойлгосны дараа дарааллаараа. Аль нэг нь “үгүй” бол тэр нь trade биш — ажиглалт.
Хичээл 05 — Нэрлэсэн моделууд. Давхцал нь энэ хичээлийн хамгийн хүчтэй санаа байлаа. ICT нь тодорхой давхцлуудад нэр өгсөн: OB ∩ FVG нь Unicorn, sweep → displacement → FVG нь 2022 Model. Нэр нь шинэ механик биш — харилцааны хэрэгсэл.